Wkładka antyprzebiciowa w butach - dlaczego jest ważna?

Gwoździe, pręty i złom mogą przebić podeszwę i uszkodzić stopę. Sprawdź, jak działa wkładka antyprzebiciowa i kiedy wybrać takie obuwie ochronne.

Dla kogo buty z wkładką antyprzebiciową są niezbędne?

Buty robocze z wkładką antyprzebiciową są przeznaczone dla osób, które mogą nadepnąć na gwoździe, pręty, metalowe wióry, krawędzie elementów konstrukcyjnych lub odpady produkcyjne. Takie buty stosuje się tam, gdzie dolna część obuwia nie daje wystarczającej ochrony przed przekłuciem.
Najczęściej takie rozwiązanie wybiera się w budownictwie, drogownictwie, kolejnictwie, górnictwie, przemyśle ciężkim i zakładach produkcyjnych. Na placach budowy zagrożeniem może być też deska z wystającym gwoździem, zbrojenie lub odpady montażowe pozostawione na podłożu. Buty ochronne dla budowlańców i dla drogowców powinny chronić nie tylko przed przebiciem, ale też przed poślizgnięciem, wilgocią czy kontaktem z olejami.
Takie zabezpieczenie może być potrzebne także przy pracach spawalniczych, jeśli na stanowisku występują odpryski spawalnicze, ostry złom lub ścinki materiału. W takim przypadku należy jednak sprawdzić pełną specyfikację buta, bo sama wkładka nie zastępuje ochrony przed wysoką temperaturą.
W miejscach wyposażonych w wykrywacze metali, np. na lotniskach, w instytucjach rządowych lub centrach logistycznych, sprawdzają się wkładki niemetalowe. W połączeniu z podnoskiem kompozytowym pozwalają stworzyć obuwie typu Metal Free.

Jakie normy regulują odporność wkładek antyprzebiciowych?

Parametry ochronne wkładek nie są przypadkowe. Obuwie bezpieczne stosowane jako środek ochrony indywidualnej musi spełniać wymagania norm, które określają m.in. ochronę przed penetracją i przekłuciem.
Jednym z podstawowych wymagań testów jest nacisk 1100N, który zabezpieczenie musi wytrzymać w badaniu. Oznacza to, że element chroniący stopę przed przebiciem musi zostać przebadany pod kątem siły, jaką wytrzymuje podczas kontaktu z ostrym elementem.

Co oznaczają symbole PL, PS, S1P i S3?

W przypadku wkładek niemetalowych można spotkać oznaczenia PL i PS. Symbol PL odnosi się do ochrony przed przebiciem dla wkładki niemetalowej, a PS do badania z użyciem cieńszego gwoździa o średnicy 3,0 mm. Ma to znaczenie tam, gdzie na podłożu mogą znajdować się drobne, ostre elementy.
W dokumentacji technicznej mogą pojawiać się również takie oznaczenia jak norma ISO 22568-3 oraz norma ISO 22568-4. Dodatkowym potwierdzeniem zgodności z wymaganiami bezpieczeństwa jest oznaczenie CE kat. II, właściwe dla ŚOI.
W praktyce takie zabezpieczenie najczęściej występuje w butach S1P lub S3. S1P oznacza obuwie klasy S1 z dodatkowym zabezpieczeniem podeszwy. S3 obejmuje właściwości klasy S2, a dodatkowo zabezpieczenie podeszwy i urzeźbiony bieżnik.

Jakie są ograniczenia wkładek antyprzebiciowych?

Wkładka antyprzebiciowa zwiększa bezpieczeństwo, ale nie każdy jej typ sprawdzi się w tych samych warunkach. Przy wyborze obuwia roboczego trzeba sprawdzić nie tylko klasę ochrony, ale też materiał wkładki, elastyczność, wagę buta i środowisko pracy.

Ograniczenia wkładek stalowych

Rozwiązania stalowe są trwałe i dobrze znoszą obciążenia mechaniczne, ale zwykle mniej elastyczne niż niemetalowe. Mogą ograniczać naturalne zginanie stopy, co wpływa na komfort podczas długiej zmiany.
Stal przewodzi zimno, ciepło oraz prąd, dlatego nie zawsze sprawdza się w środowiskach wymagających dobrej izolacji. W części modeli stalowe zabezpieczenie nie zakrywa całej dolnej powierzchni buta, a stal węglowa może z czasem ulegać korozji pod wpływem wilgoci.

Ograniczenia wkładek niemetalowych

Rozwiązania niemetalowe, w tym aramidowe, są lżejsze i bardziej elastyczne. Nie przewodzą prądu ani skrajnych temperatur tak jak stal, dlatego często poprawiają komfort użytkowania.
Ich ograniczeniem jest większa grubość. W niektórych modelach mogą być widoczne pod wkładką wewnętrzną, ponieważ są wszywane lub integrowane z konstrukcją cholewki i międzypodeszwy w inny sposób niż wkładki stalowe.

Jak wybrać odpowiednie obuwie z wkładką antyprzebiciową?

Dobór obuwia z wkładką antyprzebiciową powinien wynikać z warunków pracy. Inne buty sprawdzą się na budowie, inne w magazynie, zakładzie produkcyjnym, chłodni czy miejscu objętym kontrolą bezpieczeństwa.

Jeśli na podłożu mogą leżeć gwoździe, pręty, metalowe wióry lub złom, warto rozważyć buty z dodatkowym zabezpieczeniem podeszwy. W suchych pomieszczeniach wystarczające mogą być lżejsze modele, a w wilgoci, na nierównym podłożu lub przy większym ryzyku poślizgnięcia - modele z wyższym poziomem ochrony. 

Kiedy wybrać wkładki niemetalowe?

Wkładki niemetalowe warto wybrać wtedy, gdy liczy się lekki but roboczy, większa elastyczność i niższa waga buta. Sprawdzają się także tam, gdzie obuwie nie powinno aktywować wykrywaczy metali.
W połączeniu z podnoskiem kompozytowym tworzą obuwie Metal Free. Często zapewniają też ochronę dolnej powierzchni stopy od krawędzi do krawędzi.

Kiedy wybrać wkładki stalowe?

Wkładki stalowe mogą być dobrym wyborem tam, gdzie priorytetem jest trwałość mechaniczna i ryzyko kontaktu z bardzo ostrymi elementami. Trzeba jednak uwzględnić ich większą wagę, mniejszą elastyczność oraz przewodzenie zimna, ciepła i prądu.

Na jakie parametry obuwia zwrócić uwagę?

Przy wyborze obuwia warto sprawdzić również właściwości antypoślizgowe, właściwości olejoodporne, właściwości antyelektrostatyczne, odporność na wilgoć oraz komfort podczas wielogodzinnego użytkowania. Bezpieczeństwo i komfort powinny iść razem.

W ELIS dobór butów roboczych  jest częścią szerszego procesu. Analizujemy stanowiska pracy, pomagamy dobrać odpowiednie modele i rozmiary, a następnie obsługujemy wynajem, serwis, kontrolę jakości i logistykę. Dzięki temu klient nie zarządza pojedynczym zakupem butów, ale całym procesem wyposażenia pracowników.
Nie wiesz, jakie obuwie ochronne wybrać dla swojej firmy? Skontaktuj się z ELIS - pomożemy dobrać rozwiązanie dopasowane do branży, stanowisk i wymagań BHP.